Spaceruj\u0105c pewnego dnia po krakowskich plantach niespodziewanie natrafili\u015bmy na Archeologiczny Ogr\u00f3d Zabaw, czyli plac zabaw z wariantem edukacji archeologiczno-historycznej dla dzieci starszych i rodzic\u00f3w.<\/p>\n
Nie wkraczaj\u0105c wi\u0119c w mury plac\u00f3wki muzealnej mo\u017cna po\u0142\u0105czy\u0107 popo\u0142udnie z dzie\u0107mi ze zg\u0142\u0119bieniem wiedzy o korzeniach ludzkiego rodu – rzecz niezwykle warto\u015bciowa, gdy w biegu dnia powszedniego mo\u017cesz wejrze\u0107 w \u017cycie sprzed tysi\u0105cleci! Pozwala to nieco nabra\u0107 dystansu do standard\u00f3w naszego nowoczesnego \u017cycia i spojrze\u0107 przez palce na codzienne problemy.<\/p>\n
Muzeum Archeologiczne w Krakowie zaprezentowa\u0142o na tym placu zabaw schematyczne rysunki artefakt\u00f3w wraz z opisami. Mo\u017cna je przestudiowa\u0107 w czasie, gdy ma\u0142oletnie s\u0105 zaj\u0119te szale\u0144stwem. Cykl obejmuje dwana\u015bcie tabliczek z tego rodzaju informacjami, co jest informacj\u0105 adekwatn\u0105 do tego by nieco zmieni\u0107 na najbli\u017csze popo\u0142udnie perspektyw\u0119 spojrzenia na \u017cycie wsp\u00f3\u0142czesne \u2013 mi\u0119dzy prac\u0105, kuchni\u0105 i kaw\u0105.<\/p>\n
Plac zabaw znajduje si\u0119 tu\u017c obok Muzeum Archeologicznego, Senacka 3, Krak\u00f3w.<\/p>\n
Nie mog\u0142am powstrzyma\u0107 si\u0119 od podsumowania nowo zdobytej wiedzy… \ud83d\ude09<\/p>\n
Z czego zbudowany jest wszech\u015bwiat? W Muzeum Archeologicznym mo\u017cna zobaczy\u0107 pos\u0105g \u015awiatowida, kt\u00f3ry ma podobno 1100 lat i sk\u0142ada si\u0119 z trzech cz\u0119\u015bci, kt\u00f3re zgodnie z hipotez\u0105 historyk\u00f3w obrazuj\u0105 s\u0142owia\u0144sk\u0105 konstrukcj\u0119 wszech\u015bwiata: g\u00f3rna przedstawia niebo, \u015brodkowa – \u015bwiat ludzi, a najni\u017csza – \u015bwiat podziemny, kt\u00f3rego w\u0142adca podtrzymuje ca\u0142y kosmos. W Muzeum Archeologicznym znajduje si\u0119 osobna sala, gdzie umieszczono pos\u0105g \u015awiatowida. Pos\u0105g znaleziono oko\u0142o 200 lat temu w nurcie rzeki Zbrucz w pobli\u017cu miasteczka Husiatyn, Ukraina. Kopia pos\u0105gu znajduje si\u0119 naprzeciwko Wawelu, u zbiegu ulic \u015bw. Idziego i Drogi do Zamku.<\/p>\n
Guziki zacz\u0119to robi\u0107 dopiero w XIV wieku. Wcze\u015bniej u\u017cywano szpil robionych z ko\u015bci, drewna, metalu, kunsztownie zdobionych. W Muzeum zobaczysz szpil\u0119 do spinania odzie\u017cy, kt\u00f3ra liczy sobie 2700 lat. Ma 12,2 cm d\u0142ugo\u015bci i jest wykonana z br\u0105zu. Znaleziono j\u0105 na cmentarzysku w Kwaczale, gm. Alwernia.<\/p>\n
Najstarszy rysunek wozu ko\u0142owego zosta\u0142 odnaleziony w Polsce, w Bronocicach. Odkryto tam waz\u0119 licz\u0105c\u0105 5500 lat ze schematycznym rysunkiem kilku woz\u00f3w z ko\u0142ami i dyszlem, drzewa, pola, drogi i wod\u0119. Razem z waz\u0105 na stanowisku w Bronocicach znajdowa\u0142y si\u0119 szcz\u0105tki tur\u00f3w, kt\u00f3re prawdopodobnie sz\u0142y w zaprz\u0119gu wozu. Rogi tych zwierz\u0105t mia\u0142y otarcia sugeruj\u0105ce, \u017ce by\u0142y obwi\u0105zane sznurem tworz\u0105cym prawdopodobnie co\u015b w rodzaju jarzma przyro\u017cnego. Wielkie kontrowersje dla historyk\u00f3w stanowi umieszczone na wozie pi\u0105te ko\u0142o. Stanowisko to znajduje si\u0119 w miejscowo\u015bci Bronocice, gm. Dzia\u0142oszyce, woj. \u015bwi\u0119tokrzyskie. W Muzeum mo\u017cna zobaczy\u0107 kopi\u0119 tej wazy.<\/p>\n
W Branicach, dzielnica Nowa Huta w Krakowie odkryto licz\u0105cy 1700 lat grzebie\u0144 o szeroko\u015bci 8 cm, wykonany z ko\u015bci i starannie zdobiony licznymi k\u00f3\u0142eczkami. Sk\u0142ada si\u0119 on z trzech cz\u0119\u015bci, po\u0142\u0105czonych \u017celaznymi nitami. Pierwsze grzebienie wykonywano z ko\u015bci zwierz\u0105t, rog\u00f3w i drewna.<\/p>\n
Pierwsze polskie monety zacz\u0105\u0142 wybija\u0107 Boles\u0142aw Chrobry ponad 1000 lat temu. Taki denar zosta\u0142 znaleziony na osadzie \u015bredniowiecznej Nowa Huta-Plesz\u00f3w w Krakowie.<\/p>\n
Prz\u0119\u015bliki wykonywano z gliny, kamieni, br\u0105zu, o\u0142owiu, drewna, bursztynu lub szk\u0142a. Nadawano im kszta\u0142ty kuliste, soczewkowate, dwusto\u017ckowe. S\u0142u\u017cy\u0142y one do obci\u0105\u017cania wrzeciona, co u\u0142atwia\u0142o prz\u0119dzenie, czyli przerabianie w\u0142\u00f3kien lnianych lub we\u0142ny na ni\u0107. W dzielnicy Nowa Huta-Mogi\u0142a, Krak\u00f3w znaleziono taki gliniany prz\u0119\u015blik licz\u0105cy 5500 lat.<\/p>\n
Groty strza\u0142 mia\u0142y pocz\u0105tkowo form\u0119 tr\u00f3jk\u0105t\u00f3w, a z czasem obrabiano je coraz dok\u0142adniej, co u\u0142atwia\u0142o polowanie. Groty z cmentarzyska w \u015awiniarach Starych, gm. Sandomierz, woj. \u015bwi\u0119tokrzyskie, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w Muzeum maj\u0105 4000 lat. Niekt\u00f3re wykonane s\u0105 z krzemienia czekoladowego – nazwa bierze si\u0119 od koloru ska\u0142y, kt\u00f3ra wyst\u0119puje w G\u00f3rach \u015awi\u0119tokrzyskich.<\/p>\n
W Muzeum znajduje si\u0119 licz\u0105ca 6000 lat plakieta przedstawiaj\u0105ca byka z rogami wykonana z ko\u015bci. Ma ona 5 otwor\u00f3w, kt\u00f3re s\u0142u\u017cy\u0107 mog\u0142y do zamocowania. Dwa z nich przypominaj\u0105 oczy, a kolejne dwa dziurki od nosa. Znalezisko pochodzi z Ukrainy, Bilcze Z\u0142ote – obw\u00f3d Tarnopolski.<\/p>\n
1000-letni sierp z regionu osiedla Kurdwan\u00f3w, kt\u00f3ry mo\u017cesz zobaczy\u0107 w Muzeum by\u0142 sk\u0142adany jak scyzoryk. Oprawa sierpa jest zrobiona z ko\u015bci, ozdobiona pasami i k\u00f3\u0142eczkami. Najstarsze sierpy wykonywane by\u0142y z krzemienia, p\u00f3\u017aniej z br\u0105zu, a\u017c w ko\u0144cu z \u017celaza.<\/p>\n