Rabindranath Tagore

„My, ludzie opanowani jedną ideą, jednoczymy się prawdziwie tylko z tymi, którzy potrafią się zgodzić z naszymi poglądami. Ci natomiast, którzy tego nie potrafią, mogą z nami współżyć tylko oszukując nas.”

Rabindranath Tagore – Dom i świat

Rabindranath Thakur – nazywany w rodzinie Rabim – był najmłodszym z trzynaściorga dzieci wielkiego filozofa i reformatora Debendranath Tagore i Sarady Devi. Urodził się dnia 7 maja 1861 roku w Jorasanko mansion, rezydencji rodu Tagore w Kalkucie.

Zalążek geniuszu

W wieku 8 lat Rabi zaczął pisać wiersze, a od szesnastego roku życia publikował je pod pseudonimem Bhanusimha. Inspirował się klasycznymi dziełami sanskryckiego pisarza Kalidasa, a także działalnością twórczą swojego starszego rodzeństwa. Dwijendranath, jego starszy brat, był poetą i filozofem, drugi jego brat Satyendranath, także cieszył się już sławą pisarską. Ich siostra Swarnakumari również była już wtedy znaną powieściopisarką. Wczesną edukację odbywał w domu dzięki starszemu rodzeństwu, którzy kształcili Rabiego w zakresie gimnastyki, sztuk walki, biologii i anatomii, literatury, historii, matematyki i sztuki.

W 1873 roku towarzyszył ojcu w kilkumiesięcznej podroży po kraju, co pozwoliło mu zgromadzić wiedzę i bezpośrednie doświadczenie na wiele tematów. Wizyty w Złotej Świątyni sikhów Amritsar, w himalajskiej miejscowości Dalhousie i w Santiniketan, posiadłościach ojca rozpoczęły szeroką falę duchowych doświadczeń, co zaowocowało w późniejszym czasie wieloma poematami i artykułami o tematyce duchowej.

Studia i początek działalności

W roku 1878 Rabi wyjechał do Anglii. Tam rozpoczął studia prawnicze w szkole publicznej w Brighton. Studiów formalnych nigdy jednak nie ukończył porzucając je, by samodzielnie studiować dzieła Szekspira. W tym czasie również badał folkowe tradycje muzyczne Szkocji, Anglii i Irlandii łącząc je z rodzimymi tradycjami bardów bengalskich.

Szybko zdobył sławę na Zachodzie dzięki wielokrotnym publikacjom licznych jego dzieł i wystąpień. W swoich dojrzałych latach, oprócz wielostronnej działalności literackiej, zarządzał majątkami rodzinnymi. To zaowocowało bliskimi kontaktami z prostymi ludźmi żyjącymi w Bengalu z rolnictwa, a w efekcie zwiększyło jego zainteresowanie reformami społecznymi.

Założenie szkoły Tagorego

W roku 1901 otworzył w posiadłościach ojca w Santiniketan szkołę eksperymentalną obejmującą początkowo jedynie asram – salę modlitewną z marmurową podłogą pod nazwą Mandir. Zgodnie z tradycyjną metodą nauczania Guru-Shishya – bliskiej relacji nauczyciel-uczeń – o której mówią Upanishady zajęcia odbywały się pod drzewami na rozłożonych na ziemi matach. Rabindranath Tagore miał nadzieję, że odrodzenie tej starożytnej metody nauczania okaże się korzystne w porównaniu ze zmodernizowaną angielską metodą.

Niedługo potem – 2012 – zmarła żona pisarza, Mrinalini Devi, a następnie w krótkim czasie dwoje jego dzieci. Cierpienie Tagorego znalazło ujście w twórczości poetyckiej. Wtedy to powstał zbiór poematów „Gitanjali”, który przyniósł poecie popularność na Zachodzie. W jego utworach dostrzeżono wschodnią mądrość, przypominającą o tym, co w konsumpcyjnym świecie Zachodu zostało już dawno zapomniane. W roku 1913 Tagore, jako pierwszy spoza kręgu euroamerykańskiego, za ten właśnie tom został uhonorowany literacką Nagrodą Nobla. W końcu zyskał uznanie na całym świecie, a niedługo później jako pierwszy Azjata otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury. Honorarium przeznaczył na rozwój szkoły w Santiniketan. W następnych latach wielokrotnie przyznawano Tagoremu tytuł doktora honoris causa – między innymi ze strony Oxford University.

Dwadzieścia lat później szkoła Tagorego została przekształcona w Bharati Uniwersity – „Indyjski Uniwersytet Nauk Powszechnych”. W tym czasie Tagore pisał także podręczniki szkolne, książki historyczne i prace dotyczące pedagogiki. W 1951 uniwersytet zyskał status uczelni państwowej i do dziś jest uważany za ośrodek niezwykle przyjazny uczniom i studentom.

Dorobek

Rabindranath Tagore zmarł w wieku osiemdziesięciu lat 7 sierpnia 1941 roku w Kalkucie. Pozostawił kilka tysięcy pieśni i wierszy, ponad sto opowiadań, ponad pięćdziesiąt tomów poezji, dwanaście powieści, a także eseje, dramaty, rozprawy naukowe oraz listy. Zasłynął jako wielki humanista, zwolennik postępu społecznego i ambasador antycznej tradycji Wschodu.

Jedną ze swoich pieśni ” Amar Shonar Bangla” – „Mój złoty Bengal” – Tagore napisał, by zaprotestować przeciwko podziałowi Bengalu na Bengal Zachodni i Bangladesz. Odcięcie muzułmańskiego Bengalu Wschodniego od zdominowanego przez Hindusów Zachodniego Bengalu w roku 1905 miało zapobiec regionalnej rzezi. Tą właśnie pieśń ustanowiono w 1971 roku hymnem narodowym Bangladeszu.

Z kolei pieśń „Jana Gana Mana” to z pięć pierwszych strof hymnu Brahmo Bharot Bhagyo Bidhata napisanego w sanskryckiej formie języka Bengali przez Tagorego podobnie we wczesnych latach jego twórczości. Po raz pierwszy fragment „Jana Gana Mana” został zaśpiewany w 1911 roku podczas sesji Indyjskiego Kongresu Narodowego w Kalkucie. W 1950 roku Zgromadzenie Konstytucyjne Republiki Indii ustanowiło tę pieśń hymnem narodowym kraju.

Hymn narodowy Sri Lanki z kolei napisany został przez Ananda Samarakoon, który studiował u Tagorego w Santiniketan. Pieśń o pięknie swego kraju Samarakoon napisał pozostając pod wpływem mistrza, chociaż wielu twierdzi, że to sam Tagore jest jego autorem.

Subskrybuj mój kanał youtube – filmy poniżej.

Rodziny muzułmańskie – Kolkata

Jak się bawi młodzież w Bangladeszu

Dhaka – przebieżka stolicą Bangladeszu